Bir fotoğrafı paylaşmadan önce cildi biraz pürüzsüzleştirmek, çeneyi inceltmek ya da ışığı yumuşatmak artık çoğumuz için alışkanlık. Küçük görünen bu rötuşlar, zamanla aynaya baktığımızda gördüğümüzle ekranda gördüğümüz arasında bir mesafe yaratabilir. Beden imgesi, yani kişinin kendi bedenine dair düşünce ve duyguları, bu mesafeden sessizce etkilenir.
Uygun bir başlangıç için psikolog Çankaya hakkında okuyabilirsiniz.
Gerçeklikle Kıyaslama Tuzağı
Filtreli görüntüye sürekli bakmak, beynin “ideal” yüz ve beden ölçütünü kaydırmasına yol açabilir. Kendi filtreli halimiz bile bir kıyas ölçüsüne dönüşür: Filtresiz yüzümüz yetersiz görünmeye başlar. Başkalarının düzenlenmiş fotoğraflarını gerçek sanmak ise kıyaslamayı daha haksız hale getirir. Araştırmalar, görünüm odaklı içerikte geçirilen sürenin artmasıyla beden memnuniyetsizliğinin ilişkili olduğunu gösteriyor. Bu, herkesin aynı şekilde etkileneceği anlamına gelmez; ancak kendine yönelik eleştirel bir iç ses varsa etki güçlenebilir.
Dikkat Edilmesi Gereken İşaretler
Her filtre kullanımı sorun değildir. Şu durumlar ise bir durup düşünme zamanının geldiğine işaret edebilir: Filtresiz fotoğraf çekmekten ya da paylaşmaktan kaçınmak, bir fotoğrafı için onlarca kez poz verip yine de beğenmemek, aynada kusur aramaya fazla zaman ayırmak, kozmetik müdahale düşüncesinin filtreli görüntüye benzeme isteğinden doğması ve sosyal ortamlardan görünüm kaygısıyla uzak durmak. Bu işaretler birkaç haftadan uzun sürüyor ve günlük yaşamı etkiliyorsa bir ruh sağlığı uzmanıyla konuşmak yararlı olur.
Daha Sağlıklı Bir İlişki İçin Pratik Adımlar
İlk adım farkındalıktır. Bir görüntüye bakarken düzenlenmiş olabileceğini hatırlamak, kıyaslamanın gücünü azaltır. Takip listenizi gözden geçirip sizi kötü hissettiren hesapları sessize almak ya da çıkarmak işe yarar. Farklı beden ve yüz çeşitliliğini gösteren içeriklere yer vermek, “normal” algısını genişletir. Filtre kullanıyorsanız bunu bilinçli ve ara sıra yapın; örneğin haftada birkaç gün filtresiz paylaşım deneyin. Beden işlevine odaklanmak da fark yaratır: Bedeninizin bugün size neler yaptırdığını, yürümeyi, sarılmayı, dans etmeyi düşünmek bakışı görünümden deneyime kaydırır. Ekran süresini sınırlamak, özellikle uyku öncesi ve sabah ilk saatlerde, ruh halini korumaya yardımcı olur.
Süreci birlikte planlamak için Çankaya Psikolog sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Destek Almak Zayıflık Değildir
Beden imgesi sorunları sıklıkla utançla saklanır; oysa terapi bu konuda etkili bir alandır. Bilişsel davranışçı yaklaşımlar gibi yöntemler, kendine dair olumsuz düşünce kalıplarını fark etmeyi ve dönüştürmeyi hedefler. Yeme davranışında değişiklik, aşırı kaçınma veya belirgin üzüntü eşlik ediyorsa gecikmeden bir psikolog ya da psikiyatristle görüşmek önemlidir.
Filtreler eğlenceli bir araç olabilir, ancak kendimize bakışımızı belirlemesine izin vermemek elimizde. Küçük ve tutarlı adımlarla ekrandaki görüntü ile gerçek benlik arasındaki mesafeyi yeniden daraltmak mümkündür.
Devamında şu sayfa da işinize yarayabilir: Not Odaklı Eğitimde Merakı Canlı Tutmanın Yolları